Í morgun var haldinn fundur í samninganefnd Starfsgreinasambands Íslands og var á þeim fundi samþykkt að skoða hugmyndir forseta Alþýðusambands Íslands um samræmda launastefnu. Fyrir liggja hugmyndir að þessari launastefnu og það er morgunljóst að þær falla alls ekki að þeirri kröfugerð sem Verkalýðsfélag Akraness stendur fyrir.

Á þeirri forsendu hefur formaður Verkalýðsfélags Akraness tilkynnt samninganefnd Starfsgreinasambands Íslands að félagið segir sig frá þessu samstarfi og hefur félagið nú þegar tilkynnt Starfsgreinasambandinu formlega um að það hafi dregið samningsumboð sitt til baka. Einnig hefur félagið sent Ríkissáttasemjara bréf og vísað kjaradeilu félagsins á hinum almenna vinnumarkaði til hans á formlegan hátt.

Það er mat samninganefndar Verkalýðsfélags Akraness að þessi samræmda launastefna eins og hún er hugsuð af forseta Alþýðusambands Íslands og kynnt fyrir félögunum er ekkert annað en skemmdarverk gagnvart öllum þeim starfsmönnum sem starfa í útflutningi. Það er skoðun formanns að með þessari samþykkt samninganefndar SGS sé í raun og veru verið að fela forseta ASÍ og samninganefnd ASÍ að hefja viðræður við Samtök atvinnulífsins um samræmda launastefnu. Í því sambandi er félaginu minnistæður síðasti gjörningur samninganefndar ASÍ þegar stöðugleikasáttmálinn var undirritaður 25. júní 2009.

Formaður greindi einnig frá því á fundinum í dag að nýjar upplýsingar væru að koma fram sem lúta að viðmiði lágmarksframfærslu, en Harpa Njálsdóttir félagsfræðingur hefur reiknað út að einstaklingur þurfi að lágmarki 250.000 kr. til að geta framfleytt sér. Inni í þessu neysluviðmiði Hörpu er tekið tillit til þess að viðkomandi leigi einstaklingsíbúð og reki gamlan bíl. Núna er félagsmálaráðuneytið að vinna að sams konar lágmarksframfærsluviðmiði og á þeirri forsendu er gríðarlega mikilvægt að upplýst verði um þetta neysluviðmið því ef það byggist á sambærilegri niðurstöðu og hjá Hörpu Njálsdóttur þá er ljóst að sú krafa sem er verið að leggja fram núna varðandi lágmarkslaun er langt fyrir neðan viðmið um lágmarksframfærslu.

Þess vegna er útilokað að ganga frá kjarasamningum fyrr en þessir hlutir eru komnir á hreint því verkalýðshreyfingin getur ekki samið um lágmarkslaun sem duga engan veginn til þess að fólk nái lágmarksframfærslu. Hugmyndir forseta ASÍ varðandi lágmarkslaun eru að lágmarkslaun verði orðin 200.000 kr. í lok samningstímans sem er árið 2014. Þetta er að mati formanns algjör skandall því krafa okkar hefur verið sú að lágmarkslaun verði frá 1. desember 2010 kr. 200.000. Þessi hugmynd um samræmda launastefnu er galin og nægir að nefna í því samhengi að þær hugmyndir sem maður hefur séð varðandi samræmda launastefnu myndi þýða að verkafólk á töxtum gæti verið að fá á bilinu 10-13 þúsund króna hækkun á mánuði, á meðan menn eins og Gylfi Arnbjörnsson sem er með milljón á mánuði fengi 35.000 kr. hækkun. Kristján Gunnarsson, formaður Starfsgreinasambands Íslands sem var með skv. tekjublaði mannlífs á síðasta ári um 1,4 milljón væri að fá tæpar 50.000 kr. og Vilhjálmur Egilsson frkv.stj. Samtaka atvinnulífsins sem var með skv. sömu heimild rúma 1,8 milljón á mánuði fengi 63.000 króna hækkun. Er þetta samræmda launastefnan sem menn vilja stefna að? Að þeir tekjuhærri fá ennþá meira en fólk sem er á launum sem ekki duga til lágmarksframfærslu? Svar Verkalýðsfélags Akraness við því er nei, og sveiattan!

Það verður að gera þá skýlausu kröfu á Guðbjart Hannesson velferðarráðherra að hann skili þessari vinnu er lýtur að neysluviðmiðinu tafarlaust, þannig að verkalýðshreyfingin geti notað þessa viðmiðun varðandi lágmarkslaunin í sinni kjarasamningsgerð.

Grundarvallaratriðið er lýtur að samræmdri launastefnu er eins og áður hefur komið fram að það er verið að eyðileggja möguleika þeirra starfsmanna sem starfa í útflutningsfyrirtækjum ef það á að setja alla upp í einn og sama sporvagninn algerlega óháð getu hverrar atvinnugreinar fyrir sig. Slíku samráði mun Verkalýðsfélag Akraness ekki taka þátt í.

Strax eftir helgi mun félagið boða til áríðandi fundar með starfsmönnum Elkem Ísland, Klafa, Síldarbræðslunnar og starfsmönnum Norðuráls þar sem þeim verður gerð grein fyrir þessari nýju stöðu sem upp er komin. Starfsmenn þessara fyrirtækja starfa eftir sérkjarasamningum og öll þessi fyrirtæki tengjast útflutningi. Þessir starfsmenn munu núna taka ákvörðun um það á næstu dögum hvort þeir eru tilbúnir til að fara í verkföll til að knýja fram að þessi fyrirtæki skili þeim gríðarlega ávinningi sem þau hafa haft vegna gengisfellingar íslensku krónunnar að einhverru leyti til starfsmanna. Rétt er að geta þess að starfsmenn Norðuráls eru einungis með launaliðinn lausann þannig að það er ljóst að ekki mun koma til verkfalla í þeirri verksmiðju.

Um síðustu áramót rann launaliður kjarasamnings Norðuráls út. Á þeirri forsendu hefur Verkalýðsfélag Akraness fyrir hönd trúnaðarmanna verkamanna í verksmiðjunni, lagt fram kröfugerð fyrir verkamenn. Kröfugerðin var lögð fram rétt fyrir áramót og er heildarkostnaðarmat hennar um 27,5%. Hún er með sambærilegum hætti og kröfugerð vegna Elkem Ísland og starfsmanna í fiskimjölsverksmiðjunni.

Eins og margoft hefur komið fram hér á heimasíðunni og í máli og riti formanns félagsins þá er það stefna félagsins að þau fyrirtæki sem starfa í útflutningi skili þeim gríðarlega ávinningi sem þau hafa notið vegna falls krónunnar með einum eða öðrum hætti til sinna starfsmanna. Á þessari forsendu hefur Verkalýðsfélag Akraness algjörlega hafnað samræmdri launastefnu sem nú er unnið að af hálfu Alþýðusambands Íslands og Samtaka atvinnulífsins. Meðal annars gerði formaður grein fyrir þessari afstöðu sinni á ársfundi ASÍ í október síðastliðnum. Það er alveg morgunljóst að ef af þessari samræmdu launastefnu verður þá er búið að stórskemma og skaða möguleika starfsmanna sem starfa í útflutningsfyrirækjum til að sækja þann ávinning sem útflutningsfyrirtækin hafa fengið sökum falls íslensku krónunnar.

Það er ekki bara að álfyrirtækin séu að selja sínar afurðir í dollurum og borga laun í íslenskum krónum heldur hefur álverð hækkað umtalsvert á liðnum mánuðum og stendur álverð nú í 2500 dollurum pr. tonn. En ef formaður man rétt þá var meðalverð á álverði árið 2009 um 1700 dollarar. Þannig að þarna er nægt svigrúm til launahækkana og eigendur þessara fyrirtækja eiga að sjá sóma sinn í því að skila ávinningi sínum til starfsmanna.

Formaður á von á því að farið verði fram á að viðræður vegna launaliðar kjarasamningsins hefjist sem allra fyrst en félagið vill ítreka það að það mun sýna fulla hörku gagnvart þeim fyrirtækjum sem eru starfandi í útflutningi í þeim kjaraviðræðum sem nú eru framundan.

Stjórn og trúnaðarráð Verkalýðsfélags Akraness, sem er jafnframt aðal samninganefnd félagsins, kom saman til fundar í gær. Formaður fór yfir með samninganefndinni þá alvarlegu stöðu sem upp er komin í kjaradeilu við Samtök atvinnulífsins og rakti fyrir samninganefndinni hvað hefur verið að gerast. Einnig fór formaður yfir stöðu annarra kjarasamninga sem félagið er aðili að eins og við Elkem Ísland, Klafa, sveitarfélögin og Norðurál.

En aðalmál fundarins var fyrirhuguð vinnustöðvun í síldarbræðslunni og samþykkti samninganefnd félagsins að kosið verði um verkfall í verksmiðjunni, verkfall sem tekur gildi í byrjun febrúar og mun kosningin fara fram á morgun.  Formaður fór yfir tilboð sem félagið hafði gert forsvarsmönnum HB Granda til lausnar á þessari grafalvarlegu deilu og harmaði samninganefndin að ekki skuli hafa verið samningsvilji af hálfu Samtaka atvinnulífsins. Æði margt bendir til þess að þessi samræmda launastefna sem Gylfi Arnbjörnsson, forseti ASÍ og Vilhjálmur Egilsson, framkvæmdastjóri Samtaka atvinnulífsins, vinna nú ötullega að, sé að stórskemma stöðu þeirra starfsmanna sem starfa í fyrirtækjum tengdum útflutningi. Rétt er að það komi fram að gríðarlegur einhugur og samstaða ríkti í samninganefnd Verkalýðsfélags Akraness um verkfallsboðun í síldarbræðslunni og síðast en ekki síst að hafna alfarið þessari samræmdu launastefnu.

Formaður félagsins hefur gagnrýnt harðlega þá afskiptasemi forseta ASÍ af þeim kjaraviðræðum sem nú eiga sér stað og telur hann vera kominn langt út fyrir sitt valdasvið, enda liggur samningsumboðið hjá stéttarfélögunum en ekki hjá Alþýðusambandi Íslands.  

Í gær kom samninganefnd Starfsgreinasambands Íslands saman þar sem þrjú mál voru aðallega til umfjöllunar. Í fyrsta lagi var fjallað um hvort Starfsgreinasambandið ætti að taka þátt í samræmdri launastefnu. Þá var fjallað um hvort vísa ætti deilu Starfsgreinasambandsins til ríkissáttasemjara og í þriðja lagi voru sérkjarasamningar fiskimjölsverksmiðja ræddir. En eins og fram hefur komið hér á heimasíðunni þá hafa Samtök atvinnulífsins sagt að fiskimjölssamningarnir séu hluti af aðalkjarasamningi og nú stefnir í verkföll í fiskimjölsverksmiðjunum.

Formaður félagsins, sem er fulltrúi í samninganefnd Starfsgreinasambandsins, ítrekaði þá skoðun Verkalýðsfélags Akraness að það muni ekki taka þátt í samræmdri launastefnu, launastefnu sem byggist á 3 ára samningi þar sem allir launþegar verða settir upp í einn og sama sporvagninn, algjörlega óháð getu einstakra greina. Það hefur komið fram hér á heimasíðunni að félagið vill sækja meira á útflutningsgreinarnar, einvörðungu vegna þess að þær hafa fulla burði til að skila sínum ávinningi vegna falls krónunnar til starfsmanna.

Á fundinum var samþykkt að vísa deilunni til ríkissáttasemjara enda liggur fyrir að nú eru liðnar rúmar 6 vikur frá því kjarasamningur á hinum almenna vinnumarkaði rann út og hefur þessi vinna við að gera nýjan kjarasamning gengið afskaplega hægt. Því er full ástæða til að vísa deilunni til sáttasemjara. Nú þegar liggur fyrir að Starfsgreinasambandið er búið að vísa deilunni til ríksisáttasemjara og á þessari stundu er fátt sem getur komið í veg fyrir verkföll í síldarbræðslunum. En rétt er að ítreka það að Verkalýðsfélag Akraness gerði forsvarsmönnum HB Granda tilboð til að leysa þessa deilu, tilboð sem var hagstætt báðum deiluaðilum en eftir sólarhrings umhugsunarfrest var því hafnað af hálfu forsvarsmanna fyrirtækisins.